มะพร้าวผลแก่
      มะพร้าวผลแก่เป็นพืชที่นิยมบริโภคในประเทศไทย เป็นอย่างมาก นิยมนำมาทำอาหาร ทั้งคาวหวาน นอกจากนั้น ยังสามารถนำมาทำอุตสาหกรรมน้ำมันมะพร้าว อุตสาหกรรมกะทิเข้มข้น มะพร้าวขูดแห้ง น้ำตาลมะพร้าว และอุตสาหกรรมอื่นๆเกี่ยวกับส่วนต่าง ๆ ของมะพร้าว เช่น เส้นใย ฯลฯ

ลักษณะทั่วไป
        มะพร้าวบริโภคผลแก่เป็นพืชตระกูลปาล์ม ต้นสูง ผลโต เนื้อหนา ปริมาณเนื้อมากกว่ามะพร้าวบริโภคผลอ่อน เติบโตได้ดีในดินร่วนปนทราย ดินไม่เปรี้ยวหรือเค็มจัด อุณหภูมิ 20-34 องศาเซลเซียส และควรมีปริมาณน้ำฝนตกกระจายสม่ำเสมอแทบทุกเดือน
อายุเก็บเกี่ยว
        โดยจะเริ่มเก็บเกี่ยวผลผลิตอายุประมาณ 5 ปี ขึ้นไป จนถึงอายุ 80 ปี การเก็บผลแก่เมื่ออายุ 11-12 เดือน หลังจากออกจั่น มีประมาณ 12 จั่น/ต้น/ปี ทลายละประมาณ 7-12 ผล
พันธุ์ที่ส่งเสริม
  พันธุ์สวีลูกผสม 1
พันธุ์ชุมพรลูกผสม60-1
พันธุ์ชุมพรลูกผสม 2
การปลูก
        การคัดเลือกพันธุ์ คัดเลือกจากสวนขนาดใหญ่ ในแหล่งที่มีการปลูกมะพร้าวเป็นอาชีพ โดยเลือกต้นที่มีอายุไม่น้อยกว่า 15 ปี ให้ผลดกไม่น้อยกว่า 60 ผล/ต้น/ปี ลำต้นตรง แข็งแรง อวบ ปล้องถี่ มีจำนวนทางใบมาก โคนทางสั้นและใหญ่ มีจั่นจำนวนมาก กระจายอยู่รอบต้น ทลายควรนั่นทาง ก้านทะลายสั้นและใหญ่ ผลมีลักษณะกลม ขนาดใหญ่ เนื้อหนา เปลือกไม่หนาหรือบางเกินไป ผลที่จะนำมาทำพันธุ์ควรแก่จัด เปลือกมีสีก้ามปูหรือสีน้ำตาล มีลักษณะคลอนน้ำ ไม่มีตำหนิ โรค และแมลงทำลาย
        การเพาะผลพันธุ์ ปาดเปลือกออกทางด้านหัวของผลมะพร้าวออกประมาณเท่าผลส้มเขียวหวาน วางผลตามร่องที่เตรียมไว้ในแปลงเพาะ ซึ่งขุดเป็นร่องลึกประมาณ 10 เซนติเมตร กว้างเท่าขนาดผลมะพร้าว โดยหันด้านที่ปอกเปลือกขึ้นด้านบน กอบทรายหรือดินให้ส่วนของมะพร้าวโผล่พ้นดินประมาณ 1/3 ของผล รดน้ำให้ชุ่มอยู่เสมอ ประมาณ 2-3 สัปดาห์ หน่อจะเริ่มงอก เมื่อหน่อมีอายุ 6-8 เดือนหรือมีใบ 4-6 ใบ จึงคัดไปปลูก
        วิธีการปลูก
        1.เตรียมหลุมปลูกในฤดูแล้ง ขุดหลุมขนาด 50 x 50 x 50 เซนติเมตร ตากหลุมอย่างน้อย 1 สัปดาห์
        2.รองก้นหลุมด้วยกาบมะพร้าวหรือวัสดุอื่น เช่น ฟางข้าว ใบไม้แห้ง หญ้าแห้งฯลฯเพื่อเก็บความชื้นในดิน แล้วใส่ดินบนที่ผสมปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักในอัตรา 1:7 ส่วน ดินล่างผสมด้วยปุ๋ยร็อคฟอสเฟตหลุมละ 0.5 กิโลกรัม และใส่ฟูราดานเพื่อป้องกันปลวก ใส่ดินให้เต็มหลุม
        3.เมื่อถึงฤดูฝน ขุดหลุมปลูกขนาดเท่าผลมะพร้าว วางหน่อลงในหลุมให้ตั้งตรง และหันไปในทิศทางเดียวกัน กลบดิน 2/3 ของผล หรือให้มิดผลพอดี ระวังอย่าให้ดินทับโคนหน่อ
        4.ปักไม้เป็นหลักผูกยึดกับต้นให้แน่น และควรทำร่มในระยะแรก

        ระยะปลูกและจำนวนต้นต่อไร่
        - 8.5 x 8.5 เมตร จำนวน 22 ต้น/ไร่ ในการวางผังปลูกแบบจตุรัส
        - 8.5 x 7.4 เมตร จำนวน 25 ต้น/ไร่ ในการวางผังปลูกแบบสามเหลี่ยมด้านเท่า
การดูแลรักษา
        การใส่ปุ๋ย      
อายุมะพร้าว (ปี)
ปุ๋ยผสม 13-13-21 12-12-12(กก.)
แมกนีเซียมซัลเฟต (กรัม)
โดโลไมท์ (กรัม)
1
1
200
-
2
2
300
2
3
3
400
3
4 หรือมากกว่า
4
500
4
       นอกจากนี้ควรเพิ่มอินทรีย์วัตถุให้แก่ดิน เช่น การใส่ปุ๋ยคอก,ปุ๋ยหมัก,ปุ๋ยพืชสด เป็นต้น
       ศัตรูพืชที่สำคัญและการป้องกันกำจัด
  ด้วงแรด ป้องกันกำจัดโดยการรักษาสวนให้สะอาด ใช้สารเคมี เช่น ออลดรินชนิดน้ำ 5 ช้อนแกง ผสมน้ำ 1 ปี๊บ ราดที่คอมะพร้าวทุก 2 เดือน อโซดริน 3 ช้อนแกง ผสมน้ำ 1 ปี๊บ ราดที่คอมะพร้าวทุก 1เดือน สำหรับมะพร้าวที่มีลำต้นสูงมาก ใช้นูวาครอนหรืออโซดรินฉีดเข้าลำต้น โดยใช้สว่านเจาะลำต้นให้เป็นรู จำนวน 2 รู อยู่ตรงข้ามกัน แล้วฉีดยาใส่ในรูข้างละ 5 ซีซี มีฤทธ์อยู่นานประมาณ 30 วัน
ด้วงงวง ป้องกันกำจัดโดยระวังไม่ให้ต้นมะพร้าวเกิดบาดแผลเพื่อไม่ให้ด้วงงวงเข้าไปวางไข่ ใช้ยาคาร์โบฟูรานโรยบริเวณโคนต้น เกลี่ยดินกลบแล้วรดน้ำให้ชุ่ม ต้นที่ถูกด้วงงวงทำลายควรโค่นทิ้งและเผาทำลาย
โรคยอดเน่า ป้องกันกำจัดโดยพ่นด้วยสารฆ่าเชื้อราที่มีสารประกอบทองแดง ส่วนที่เป็นโรคให้เผาทำลาย
โรคใบจุด ป้องกันกำจัดโดยใช้เธอร์แรม อัตรา 50 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร ผสมสารลงไป 15 ซีซี ฉีดพ่นทุก 10-14 วัน
   
 มะพร้าวน้ำหอม
      มะพร้าวน้ำหอมเชื่อว่ากลายพันธุ์มาจากพันธุ์หมูสีเขียว เกิดจากการคัดเลือกพันธุ์โดยธรรมชาติ
จุดเด่นคือ น้ำมะพร้าวมีกลิ่นหอมและรสหวาน จึงเป็นพันธุ์ที่นิยมปลูกเป็นการค้ามากที่สุด ในบรรดามะพร้าวที่ปลูกเพื่อขายผลอ่อน เป็นมะพร้าวที่ให้ผลเร็วติดผลดกและต้นเตี้ย การบานของดอกตัวผู้และดอกตัวเมียใกล้เคียงกันจึงผสมตัวเอง แทนที่จะผสมข้ามต้นแบบมะพร้าวต้นสูง ทำให้มะพร้าวน้ำหอมไม่ค่อยกลายพันธุ์
สภาพแวดล้อมที่เหมาะสม
      ควรมีฝนตกกระจายสม่ำเสมอไม่น้อยกว่า 1,500 มิลลิเมตรต่อปี และไม่ควรมีฝนตกน้อยกว่า 50 มิลลิเมตร เกิน 3 เดือน อุณหภูมิเฉลี่ย 27 องศาเซลเซียส จะสูงหรือต่ำกว่านี้ไม่เกิน 7-8 องศาเซลเซียส อุณหภูมิไม่ควรเปลี่ยนแปลงอย่างกระทันหัน มะพร้าวควรได้รับแสงแดดอย่างน้อย 5 ชั่วโมงต่อวัน แสงแดดต้องสาดส่องอย่างสม่ำเสมอตลอดปี ควรมีลมพัดอ่อน ๆ แต่พัดอย่างสม่ำเสมอ ดินไม่เปรี้ยวหรือเค็มจัด มีความอุดมสมบูรณ์เพียงพอ และความชื้นพอเหมาะ แต่ถ้าเป็นดินน้ำไหลทรายมูลที่เกิดจากน้ำพัดพามาสะสม เช่น ดินริมแม่น้ำ จะปลูกมะพร้าวได้ดีที่สุด
วิธีการปลูก
        การเตรียมที่ปลูก
          ที่ลุ่ม พื้นที่ลุ่มน้ำท่วมขังจำเป็นต้องยกร่องให้สูงกว่าระดับน้ำ ไม่น้อยกว่า 50 ซม. คันร่อง กว้าง 5-8 เมตร ร่องลึก 1 เมตร กว้าง1 1/2 - 2 เมตร
          ที่ดอน ถ้าเป็นพื้นที่รกร้าง ต้องถางให้เตียน โค่นต้นไม้และขุดตอออกให้หมด เพื่อสะดวกในการดูแลรักษามะพร้าวต่อไป
          ระยะปลูกที่เหมาะสม คือ ระยะระหว่างต้น x ระยะระหว่างแถว เท่ากับ 6x6 เมตร
        การเตรียมหลุมปลูก
          การปลูกมะพร้าวบนที่ดอนและดินมีความอุดมสมบูรณเช่น เป็นดินทราย หรือดินลูกรัง ควรขุดหลุมกว้าง 1 เมตร ยาว 1 เมตร และลึก 1 เมตร ส่วนในที่ลุ่มหรือที่ที่ดินอุดมสมบูรณ์อาจขุดหลุมให้เล็กกว่านี้ได้ การเตรียมหลุมปลูกที่ดีจะช่วยให้หน่อมะพร้าวเจริญเติบโตเร็วการขุดหลุม ให้ขุดเอาดินผิวไว้ด้านหนึ่ง และดินชั้นล่างไว้อีกทางหนึ่ง และควรขุดในฤดูแล้ง หลังจากขุดหลุมแล้ว ให้ตากดินไว้สัก 7 วัน ถ้าสามารถหาไม้มาเผาในก้นหลุมจะช่วยป้องกันปลวกหลังจากขุดหลุมแล้ว เมื่อจะใส่ดินลงในหลุม ถ้าที่ปลูกนั้นเป็นที่ดอน และสามารถหากาบมะพร้าวมารองก้นหลุมได้ ควรรองก้นหลุมด้วยกาบมะพร้าวสัก 2 ชั้น แล้วจึงเอาดินชั้นบนใส่ลงไปประมาณครึ่งหลุม และใช้ดินเคล้ากับปุ๋ยคอกผสมลงไป บางแห่งก็แนะนำให้ใส่ปุ๋ยกับดิน และกาบมะพร้าวสลับกันไปเป็นชั้น ๆ ปุ๋ยคอกที่ใส่ควรใส่หลุมละประมาณ1 ปี หรือ ร็อคฟอสเฟสครึ่งกิโลกรัมต่อหลุม ใส่ดินและปุ๋ยที่ผสมกันแล้วจนเต็มหลุมและทิ้งไว้จนถึงฤดูปลูก
          
การปลูก หลังจากฝนตกหนัก 2 ครั้ง ในช่วงต้นฝนจึงเริ่มลงมือปลูก โดยขุดดินตรงกลางหลุม ขนาดเท่าผลมะพร้าว เอาหน่อมะพร้าววางลงจัดรากให้แผ่ตามธรรมชาติ เอาดินกลบเหยียบด้านข้างให้แน่น กลบดินให้เสมอผิวของผลมะพร้าว ปักหลักกันลมโยกในระยะแรก ๆ ควรทำร่มบังแดดด้วย
การดูแลรักษา
        การให้น้ำ ในช่วง 1-2 ปีแรก การให้น้ำแก่ต้นมะพร้าวเป็นสิ่งจำเป็นในฤดูแล้ง ควรรดน้ำอย่างน้อยอาทิตย์ละครั้ง และใช้เศษหญ้าคลุมโคนมะพร้าวเพื่อรักษาความชื้น
        การใส่ปุ๋ย ใส่ปุ๋ย 2 ครั้ง ในช่วงฤดูฝน ปุ๋ยเคมีสูตร 13-13-21 ปริมาณเท่าจำนวนอายุของมะพร้าว แต่ไม่เกิน 4 กิโลกรัม ต่อต้นต่อปี สำหรับปุ๋ยคอกใส่ประมาณ 2 ปีบต่อต้นต่อปี ควรใส่ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยเคมีห่างจากโคนต้นมะพร้าวออกมา 15 เซนติเมตร จนถึงรัศมี 1.5 เมตร รอบต้น
        การปลูกพืชแซม ในปีที่ 1-2 มะพร้าวอ่อนยังมีทรงพุ่มไม่ใหญ่นัก และยังไม่ได้ผลผลิต ช่วงนี้จึงควรปลูกพืชอายุสั้น เช่น พืชผัก พืชตระกูลถั่ว พืชไร่ หรือ พืชสวน เพื่อเพิ่มรายได้ให้กับผู้ปลูกมะพร้าวอ่อน
        ศัตรูมะพร้าว
          ด้วงแรด กัดกินยอดมะพร้าวทำให้ใบมะพร้าวขาดเป็นริ้ว ๆ รูปสามเหลี่ยม ต่อมาทางมะพร้าวจะหักพับลงทำให้มะพร้าวโทรม หรือตายได้ แหล่งขยายพันธุ์ในซากลำต้นหรือตอของมะพร้าว หรือมูลสัตว์ที่กองทิ้งไว้นาน ๆ การกำจัดแหล่งขยายพันธุ์เป็นการป้องกันที่ดีที่สุด
          ด้วงงวงชนิดเล็กและชนิดใหญ่ ตัวด้วงจะกัดกินส่วนอ่อนของมะพร้าว เช่น ยอดอ่อนหรือโคนมะพร้าว ทำให้มะพร้าวแคระแกร็น ใบหดสั้น ใบอ่อนร่วงหล่น คอมะพร้าวเน่า และตายในที่สุด ป้องกันกำจัดได้โดยใช้น้ำมันเครื่องที่ใช้แล้ว หรือ ชันผสมน้ำมันยาง ทารอบต้นตั้งแต่โคนต้นถึงระดับเหนือรอยแตกของเปลือก เพื่อป้องกันการวางไข่ ทำปีละ 2 ครั้ง หรือใช้สารเคมี
          การกำจัดวัชพืช วัชพืชจะแย่งอาหารทำให้การเจริญเติบโต และผลผลิตมะพร้าวลดลง จึงควรกำจัดวัชพืชโดยการไถพรวน ใช้มีดดาย หรือใช้สารเคม
การเก็บเกี่ยว
      วิธีการที่สามารถใช้สังเกตอายุการเก็บเกี่ยวมะพร้าวที่เหมาะสมได้ เช่น
  การนับทะลาย นับทะลายที่จะเก็บเกี่ยวเป็นทะลายที่หนึ่งแล้วนับทะลายที่ออกตามมาเป็นทะลายที่สองและสามไปเรื่อย ๆ เมื่อจั่นที่ 12 แทงออกและกาบหุ้มยังไม่แตกเป็นระยะที่มะพร้าวทะลายแรกอยู่ในช่วงที่อ่อนกำลังดี
สังเกตจากหางหนู เก็บเกี่ยวในช่วงที่หางหนูแห้งครึ่งหนึ่ง ส่วนอีกครึ่งหนึ่งยังสดอยู่
สังเกตจากสีผล ให้สังเกตบริเวณรอยต่อของขั้วกับตัวผลซึ่งจะเห็นเป็นวงสีขาว ๆ รอบขั้วผล อยู่ในระยะที่เพิ่งเลือนหายไป
วิทยาการหลังการเก็บเกี่ยว
  แช่ผลมะพร้าวในสารละลายโซเดียมเมตาซัลไฟท์ ความเข้มข้นประมาณ 3 % นาน 3 นาที จะช่วยรักษาสีผิวของมะพร้าวอ่อนให้เก็บในอุณหภูมิต่ำได้นานเป็นเดือน
หุ้มผลด้วยฟิล์มพลาสติกเพื่อป้องกันผลเหี่ยว และช่วยลดปัญหาที่เกิดจากการควบแน่นของไอน้ำระหว่างการเก็บรักษา ซึ่งถ้ามีน้ำสะสมที่ผิวผลมากจะทำให้เกิดเชื้อราขึ้นระหว่างการเก็บรักษาหรือการวางจำหน่ายได้
        อุณหภูมิที่เหมาะสมในการเก็บรักษานั้นจะขึ้นอยู่กับรูปแบบ หรือลักษณะของมะพร้าว หากเป็นมะพร้าวที่แต่งเปลือกเขียว ออกจนหมดควรเก็บที่อุณหภูมิ 4 องศาเซลเซียสจะเก็บได้นานถึง 4สัปดาห์แต่ถ้าปอกเปลือกนอกออกทั้งหมดเหลือเฉพาะ ส่วนขั้วผลและขัดกะลาจนเรียบ ควรเก็บรักษาที่อุณหภูมิ 2-4 องศาเซลเซียส แต่ถ้าแต่งเปลือกสีเขียวออกบางส่วนจะต้อง เก็บที่อุณหภูมิสูงขึ้นคือ 10 องศาเซลเซียส เพื่อป้องกันความเสียหายจากความเย็นที่ส่วนเขียว ซึ่งจะเกิดจุดสีน้ำตาล และทำให้เปลือกเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลหากเก็บที่อุณหภูมิต่ำนานเกิน
   
 มะพร้าวตัดยอดเพื่อการค้า
      มะพร้าว (Coconut) เป็นพื้นที่สามารถปลูกได้ทุกภาคของประเทศไทย แต่จะเจริญเติบโตได้ดีในสภาพดินเป็นกลาง ลักษณะดินร่วนปนทราย มีฝนกระจายสม่ำเสมอตลอดปี ปัจจุบันคนไทยนิยมทานยอดมะพร้าวเป็นอาหารมากขึ้น เนื่องจากยอดมะพร้าวนำมาทำเป็นอาหารมากขึ้น เนื่องจากยอดมะพร้าวนำมาทำเป็นอาหาร ยำ ผัด แกง ฯลฯ โดยเฉพาะต้มยำกุ้งยอดมะพร้าวเป็นเมนูยอดนิยม ซึ่งยอดมะพร้าวเป็นอาหารชนิดหนึ่งที่ปลอดสารพิษ และเพิ่มเส้นใยอาหารได้ดี สำหรับราคาขายยอดมะพร้าวในตลาดราคากิโลกรัมละ 30-40 บาท ซึ่งยอดหนึ่งอาจมีน้ำหนักตั้งแต่ 10-15 กิโลกรัม อายุปลูก 2 ปี แต่ต้องมีการปฏิบัติอย่างถูกต้องและดูแลอย่างดี ุ
ข้อควรคำนึงในการปลูกมะพร้าวระยะชิดเพื่อบริโภคยอด มีดังนี้คือ
  แหล่งน้ำต้องมีน้ำใช้รดต้นมะพร้าวตลอดปี คือ ต้องให้น้ำมะพร้าวทุก 2 สัปดาห์
ต้องมีเงินทุนเพียงพอ เพราะว่าต้องใช้ระยะเวลาประมาณ 2 ปี จึงเก็บเกี่ยวได้
ต้องปฏิบัติดูแลอย่างสม่ำเสมอ เพื่อดายหญ้าและให้น้ำ ปุ๋ย
เมื่อตัดสินใจแล้วว่าเรามีพื้นที่ และปัจจัยที่กล่าวมาข้างต้นพร้อมแล้วก็ดำเนินการติดต่อแหล่งรับซื้อให้เรียบร้อยก่อน
การปลูก
         เตรียมพื้นที่ โดยไถแปร ไถพรวน ชักร่อง ใช้ระยะ 3x2 เมตร แล้วหว่านเมล็ดพืชตระกูลถั่ว เช่น ถั่วเขียว ฯลฯ เพื่อปรับปรุงคุณภาพดิน และเพิ่มปุ๋ยอินทรีย์ให้กับดินในราคาถูกที่สุด
         เตรียมผลพันธุ์มะพร้าว ที่จะปลูกโดยใช้พันธุ์มะพร้าวใหญ่ หรือมะพร้าวน้ำหอมก็ได้ แล้วแต่เกษตรกรที่จะสามารถหาพันธุ์ได้ในราคาถูก หรือในสวนของเกษตรมีพันธุ์มะพร้าวอะไร ก็สามารถปลูกได้
         ระยะปลูก 3x2 เมตร คือ ปลูกไร่ละ 270 ต้น หรือ ถ้าจะปลูกระยะ 2x2 เมตร ได้ไร่ละ 400 ต้น ซึ่งต้องเตรียมชักร่อง 2x2
         การให้น้ำ ต้องให้น้ำมะพร้าวอย่างสม่ำเสมอทุก 2 สัปดาห์ - 3 สัปดาห์ แล้วแต่สภาพพื้นที่ คือ อย่าให้ดินแห้ง
         การให้ปุ๋ย  ใส่ปุ๋ยทุก 2 เดือน โดยใช้สูตร 15-15-15 และปุ๋ยอินทรีย์ เช่น ขี้วัว ขี้หมู ก็จะทำให้มะพร้าวเติบโตแข็งแรงได้ดีอย่างน้อยปีละครั้ง
         การปลูกพืชแซมในสวนมะพร้าว ก็ย่อมทำได้ ทำให้มีรายได้เสริมในช่วงที่ยังไม่ตัดยอดมะพร้าว และเป็นผลดีต่อมะพร้าว เพราะจะต้องดูแลรักษาให้น้ำและปุ๋ย พืชแซม เช่น ข่า เผือก ฯลฯ ก็จะมีผลดีกับต้นมะพร้าวด้วย
การเก็บเกี่ยว
      พอมะพร้าวตั้งสะโพกอายุปลูกประมาณ 1 ปี 8 เดือน - 2 ปี ก็สามารถตัดยอดขายได้ ซึ่งถ้าดูแลรักษาอย่างดี มะพร้าวจะมีน้ำหนัก 10-20 กิโลกรัม/ยอด